MEDIA – Terwijl Velsen zich opmaakt voor de bouw van 800-1200 woningen in Velserbroek BUITEN (beter bekend als het gebied Grote Buitendijk), laat het CBS zien dat in de eerste drie maanden van dit jaar slechts 5126 nieuwe woningen zijn verkocht in het gehele land. Wat betekent deze trend?

Een gemiddelde nieuwbouwwoning gaat voor 516.000 euro ‘over de toonbank’, 4,6% meer dan in de eerste drie maanden van het afgelopen jaar. ING stelt dat woningzoekenden een ruimere keuze hebben in bestaande koopwoningen. Makelaars zeggen dat de regelgeving omtrent nieuwbouwprojecten ‘in de weg staan’ maar ook de hogere rente. Daarnaast zouden kopers minder interesse hebben in appartementen.

In het eerste kwartaal werden bijna 56.000 bestaande woningen verkocht, dat is 8,7% meer in vergelijking tot de eerste drie maanden van 2025.

Langere termijn

Rapportages van zowel CBS, maar ook van de banken bieden doorgaans een blik op de wat kortere termijn. Dat komt mede door de talloze parameters die binnen de economie het ‘cijfer’ bepalen voor de woningbouwmarkt. Een visie op 2030 en verder is daarmee ook nauwelijks te geven.

Doorstroming is niet vanuit de politiek te sturen

Toch is het zeker niet zo dat de overheid veel invloed kan uitoefenen op een ‘verstoorde woningmarkt’. Natuurlijk kunnen hier en daar wat regels worden versoepeld om projecten te versnellen. Maar voor een echte doorstroming van starters tot en met senioren is de invloed van de overheid gering. Huizen eigenaren bepalen zelf wat zij doen in hun zoektocht voor voor hen geschikte woningen in de toekomst. Starters moeten in die dynamiek maar ‘afwachten’ wat het aanbod is. Kopen van een nieuwbouw eengezinswoning is vrijwel uitgesloten.

Speculatie van grondeigenaren, projectontwikkelaars en lokale gemeentes maken het vrijwel onmogelijk om in gebieden te komen tot een meerderheid aan sociale woningbouw. Dat levert domweg te weinig op om de kosten voor grond, infrastructuur en andere kosten te dekken.

Grote Buitendijk: evenwicht mogelijk?

Al deze bewegingen maken het gebied Velserbroek BUITEN buitengewoon complex. Daarom blijven we het uitgangspunt 800-1200 woningen (verdeeld over meerdere segmenten) ter discussie stellen, hetgeen de politieke partijen in Velsen in het geheel niet doen. Dat zou toch de basis moeten zijn voor de langere termijn, waarin echt in decennia gedacht moet worden plaats van voor de komende jaren. Nieuwe inzichten spelen daarbij een steeds grotere rol.

Is politiek zich voldoende bewust van alle omgevingsfactoren?

Deze week verscheen nog een bericht bij de NOS over woningbouw ver beneden NAP (6 meter) in het gebied Zuidplaspolder bij Gouda. Daar zouden maar liefst 8000 woningen gebouwd moeten worden. Diverse deskundigen bogen zich over de plannen en uitten hun zorgen. De verschillende politici die aan het woord kwamen lieten – al dan niet met deskundigheid – die zorgen voor wat het is. De kans op het onder water komen te staan (6 meter) werd door hun als nihil bestempeld. In de reportage werd door de deskundigen gewezen op de mogelijkheid van ‘waterwoningen‘, zoals in IJburg nabij Amsterdam.

Komt dit aan bij de politiek?

Zoals bekend verkeert het plan Velserbroek BUITEN nog altijd in de verkennende fase. Formeel is de bandbreedte van 800-1200 woningen nog lang geen feit. Het is te hopen dat na de verkenningsfase al deze aspecten wel aan de orde komen en dat dan eindelijk het debat kan starten of die bandbreedte wel van toepassing kan zijn op het gebied. Want tot nu toe heeft niemand die bandbreedte in twijfel getrokken.